Ο Σίδηρος στο γυναικείο αθλητισμό

Ο Σίδηρος στο γυναικείο αθλητισμό

Ανασκόπηση της βιβλιογραφίας από τους Alaunyte et al σχετικά με την θεραπεία αποκατάστασης σιδήρου σε γυναίκες αθλήτριες.

Μετάφραση/ Επιμέλεια: Χαρά Σκουλαρίκη

Η επαρκής πρόσληψη θρεπτικών συστατικών είναι απαραίτητη για την επίτευξη υψηλής αθλητικής απόδοσης. Οι γυναίκες αθλήτριες φαίνεται πως γενικά πληρούν τις απαιτήσεις των μακροθρεπτικών και μικροθρεπτικών συστατικών, με εξαίρεση τον σίδηρο.

Ο σίδηρος είναι ένα λειτουργικό συστατικό της μεταφοράς οξυγόνου και της παραγωγής ενέργειας στον άνθρωπο και ως εκ τούτου είναι ένα πολύ σημαντικό μικροθρεπτικό συστατικό στον αθλητισμό και την άσκηση. Είναι ένα βασικό μικροθρεπτικό συστατικό στην παραγωγή ενέργειας και είναι ένα λειτουργικό συστατικό της αιμοσφαιρίνης και της μυοσφαιρίνης.


Διαβάστε εδώ: Σίδηρος: 10+1 στοιχεία που πρέπει να γνωρίζετε
Διαβάστε εδώ: IRON, man? Σίδηρος και Άσκηση


Οι γυναίκες αθλήτριες θεωρούνται ότι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο πρόκλησης έλλειψης σιδήρου που μπορεί να οδηγήσει σε ανεπάρκεια σιδήρου (με ή χωρίς αναιμία) εξαιτίας της αρνητικής ισορροπίας σιδήρου που οφείλεται στα :

  • Ανεπαρκή διαιτητική πρόσληψη σιδήρου
  • Εμμηνο ρύση (μηνιαία απώλεια αίματος )
  • Αυξημένες απώλειες σιδήρου που σχετίζονται με την αιμόλυση
  • Εφίδρωση
  • Γαστρεντερική αιμορραγία
  • Επαγόμενη από την άσκηση οξεία φλεγμονή

Στη βιβλιογραφία υπάρχει μια ”σύγκρουση” ως προς το αν η υψηλότερη επικράτηση της ανεπάρκειας σιδήρου στις γυναίκες αθλήτριες είναι αποτέλεσμα της εντατικής σωματικής δραστηριότητας ή / και της ανεπαρκούς πρόσληψης σιδήρου και το αν η ήπια ανεπάρκεια σιδήρου επηρεάζει την απόδοση του αθλητισμού και της άσκησης.

Φαίνεται ότι τα εξαντλημένα αποθέματα σιδήρου μπορεί να είναι αποτέλεσμα εντατικής προπόνησης ιδιαίτερα κατά την προσαρμογή στην άσκηση / προπονητική περίοδος ή όταν γίνεται από λιγότερο καλά προπονημένα άτομα.

Επιπλέον, η ανεπαρκής λήψη διαιτητικού σιδήρου και ιδιαίτερα το επίπεδο του απορροφήσιμου και βιοδιαθέσιμου σιδήρου στη διατροφή μπορεί να συμβάλλει περαιτέρω στην εξάντληση του αποθηκευμένου σιδήρου.

Οι πρακτικές εκτιμήσεις για τη συντήρηση ή τη βελτίωση του σιδήρου στις γυναίκες αθλητές θα πρέπει να ενσωματώνουν διαιτητικές τροποποιήσεις επικεντρωμένες στις πρακτικές υγιεινής διατροφής, με ιδιαίτερη έμφαση στην αύξηση του συνολικού διαιτητικού σιδήρου, ιδιαίτερα της πρόσληψης σιδήρου και στη βελτίωση της βιοδιαθεσιμότητας του σιδήρου μεταβάλλοντας τη σύνθεση του γεύματος.

Για παράδειγμα, τροφές πλούσιες σε σίδηρο μπορούν να καταναλωθούν με φρούτα και λαχανικά, βελτιώνοντας την απορρόφηση σιδήρου λόγω της παρουσίας υψηλότερων επιπέδων βιταμίνης C.

Παρομοίως, η πρόσληψη αναστολέων απορρόφησης σιδήρου όπως τανίνες σε τσάι ή καφέ ή ασβέστιο στο γάλα , μπορεί να μειωθεί ή τουλάχιστον να αποφευχθεί στο ίδιο γεύμα.

Συμπλήρωμα ή Δίαιτα;

Η συνήθης χορήγηση συμπληρώματος σιδήρου από το στόμα χρησιμοποιείται για την πρόληψη ή / και θεραπεία της ανεπάρκειας σιδήρου. Ωστόσο, η προσέγγιση αυτή έχει επικριθεί λόγω των παρενεργειών και του αυξημένου κινδύνου τοξικότητας του σιδήρου που σχετίζεται με τη χρήση συμπληρωμάτων.

Έτσι, πιο πρόσφατα υπήρξε ένα αυξανόμενο ενδιαφέρον για τη χρήση διαιτητικής τροποποίησης και όχι για τη χρήση συμπληρωμάτων για τη βελτίωση της κατάστασης σιδήρου των αθλητών.

Οι μέθοδοι θρεπτικών επεξεργασιών σιδήρου περιλαμβάνουν τη συνταγογράφηση δίαιτας υψηλής σε σίδηρο.

Παρόλο που οι μελέτες που χρησιμοποιούν διατροφική τροποποίηση εξακολουθούν να είναι περιορισμένες, η τρέχουσα βιβλιογραφία υποδηλώνει ότι οι διαιτητικές παρεμβάσεις σιδήρου μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση των επιπέδων σιδήρου στις γυναίκες, ιδιαίτερα κατά την εντατική προπόνηση και τους αγώνες.

Συμπερασματικά, η πλειοψηφία των ερευνητικών μελετών υποστηρίζει την υπόθεση της ευεργετικής επίδρασης των διαιτητικών παρεμβάσεων σιδήρου στην ισορροπία του σιδήρου σε αθλήτριες που έχουν χαμηλά επίπεδα σε σίδηρο. Ωστόσο, ο άμεσος αντίκτυπος στην αθλητική απόδοση μεταξύ γυναικών αθλητών είναι ασαφής. Παρ ‘όλα αυτά, φαίνεται ότι υπάρχουν ενδείξεις ότι οι διατροφικές παρεμβάσεις σιδήρου μπορεί να βοηθήσουν στη διατήρηση της κατάστασης του σιδήρου σε αθλούμενους αθλητές, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της εντατικής προπόνησης και των αγωγών.


Πηγή/ Διαβάστε περισσότερα για την ανασκόπηση: Alaunyte et al. : Iron and the female athlete: a review of dietary treatment methods for improving iron status and exercise performance, Journal of the International Society of Sports Nutrition (2015)


Διαβάστε εδώ: Σίδηρος: 10+1 στοιχεία που πρέπει να γνωρίζετε http://www.nutrinews.gr/%cf%83%ce%af%ce%b4%ce%b7%cf%81%ce%bf%cf%82-10-%cf%83%cf%84%ce%bf%ce%b9%cf%87%ce%b5%ce%af%ce%b1-%cf%80%ce%bf%cf%85-%cf%80%cf%81%ce%ad%cf%80%ce%b5%ce%b9-%ce%bd%ce%b1-%ce%b3%ce%bd%cf%89%cf%81%ce%af/

Διαβάστε εδώ: IRON, man? Σίδηρος και Άσκηση http://www.nutrinews.gr/iron-man-%ce%a3%ce%af%ce%b4%ce%b7%cf%81%ce%bf%cf%82-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%86%cf%83%ce%ba%ce%b7%cf%83%ce%b7/

Παιδική παχυσαρκία- Η επόμενη μέρα

Παιδική παχυσαρκία
 Η επόμενη μέρα

Έχει τονιστεί σε όλους τους τόνους πως η αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας πραγματοποιείται με ταχύτατο ρυθμό.
Επίσης, δεν είναι πλέον άγνωστοι οι λόγοι που οδηγούν στην ανάπτυξη αυτής.
Αυτό που δεν είναι γνωστό είναι αν τελικά τα πολυπαραγοντικά προγράμματα διατροφικής εκπαίδευσης μπορούν να φανούν αποδοτικά.
Όλες τις προηγούμενες δεκαετίες φάνηκε πως η μονόπλευρη προσέγγιση στο θέμα της παιδικής παχυσαρκίας δεν είχε απτά αποτελέσματα, μιας και ο αριθμός τόσο των παχύσαρκων παιδιών όσο και παχύσαρκων ενηλίκων συνεχίζει ολοένα και να αυξάνεται.
Αυτό μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι η εφηβεία δεν είναι μόνο η περίοδος στην οποία ο έφηβος αποκομίζει σωματική ανάπτυξη, αλλά χαρακτηρίζεται και ως κρίσιμη για τη διαμόρφωση των διατροφικών συμπεριφορών που θα τους συνοδεύουν στην ενήλικη ζωή τους.
Συνεπώς, είναι σημαντικό να υπάρχουν προγράμματα παρέμβασης που να προωθούν τη φυσική δραστηριότητα και την υγιεινή διατροφή τόσο στα παιδιά όσο και στους εφήβους.
Γενικά, για το σχεδιασμό μιας επιτυχημένης παρέμβασης θα πρέπει σίγουρα να υπάρχουν τρεις πυλώνες:

Κινητοποίηση:
Στόχος είναι αύξηση των γνώσεων των παιδιών και η ενθάρρυνση τους μέσα από την αλλαγή των αντιλήψεων τους και την ορθή τους ενημέρωση (οφέλη – συνέπειες).

Δράση:
Στόχος είναι η διευκόλυνση της ικανότητας των παιδιών να λάβουν ενεργή συμμετοχή μέσα από τη στοχοθέτηση και την ανάπτυξη γνωσιακών δεξιοτήτων ώστε να μπορούν να αναπτύξουν υγιείς συμπεριφορές ή διατροφικές επιλογές.

Περιβαλλοντικοί παράγοντες:
Περιλαμβάνουν τη διατροφική εκπαίδευση σε συνδυασμό με πολιτικές προκειμένου να προωθήθουν δράσεις για την ενίσχυση της υγιεινής διατροφής.

Τα πιο αποδοτικά χαρακτηριστικά που θα πρέπει να διέπουν τα προγράμματα που πρόκειται να εφαρμοστούν στο σχολικό περιβάλλον θα πρέπει να περιλαμβάνουν:

  • τη γονική συμμετοχή, όπως και καθηγητών προκειμένου να μεταδώσουν διατροφικές γνώσεις στα παιδιά
  • τη χρήση γνωσιακών συμπεριφοριστικών μεθόδων
  • την αλλαγή πολιτικής λειτουργίας στα κυλικεία, στους αυτόματους πωλητές και σε οποιοδήποτε άλλο μέσο από το οποίο μπορεί να έχουν πρόσβαση στο φαγητό
  • την αυτοξιολόγηση με προοπτική ανατροφοδότησης.

Τα οφέλη που θα αποκομίσουν τα παιδιά θα αφορά:
βασικές διατροφικές γνώσεις σχετικά με τα τρόφιμα
την αξία της ισορροπημένης διατροφής
τον τρόπο που τα τρόφιμα βοηθούν ή επηρεάζουν το σώμα
την εκτίμηση των τροφίμων που θα πρέπει να καταναλώνουν μέσα στη μέρα
την αποφυγή πρόσληψης βάρους και
την ενίσχυση της υγείας των οστών.

Ανακεφαλαιώνοντας, τα πολύ-παραγοντικά προγράμματα διατροφικής εκπαίδευσης φαίνεται να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στα ανθρωπομετρικά χαρακτηριστικά και στη διατροφική πρόσληψη όταν είναι κατά κύριο λόγο εστιασμένα στην αλλαγή της διατροφικής συμπεριφοράς.
Έτσι είναι αρκετά εφικτό να επιτευχθεί ο πολυπόθητος στόχος, δηλαδή να γίνεται Αβίαστα η Υγιεινή Επιλογή Τροφίμων.


Πηγή:
Meiklejohn S. et. al., A Systematic Review of the Impact of Multi-Strategy Nutrition Education Programs on Health and Nutrition of Adolescents, J Nutr Educ Behav. 2016 Oct;48(9):631-646
Domínguez Rodríguez A. et. al., Online platforms to teach Nutrition Education to children: a non-systematic review, Nutr Hosp. 2016 Nov 29;33(6):1444-1451


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com

Τα κιλά της εγκυμοσύνης

Τα κιλά της εγκυμοσύνης

Επιμέλεια: Χαρά Σκουλαρίκη

Η εγκυμοσύνης είναι η μαγική εκείνη περίοδος που μέσα στο σώμα της μητέρας αναπτύσσεται μια νέα ζωή. Η περίοδος αυτή ολοκληρωτικά αλλάζει συναισθηματικά και φυσιολογικά τη μητέρα.

Η αύξηση του σωματικού βάρους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι φυσιολογική και απαραίτητη.

Η παρουσία του έμβρυου που αναπτύσσεται, δημιουργείαι και αυξάνεται ένα νέο όργανο ο πλακούντας, παράγεται το αμνιακό υγρό, ο όγκος του αίματος της μητέρας αυξάνεται έως και 60%, το στήθος προετοιμάζεται για τον θηλασμό και η μήτρα μεγαλώνει για να φιλοξενήσει το μωρό.

Από πού προέρχονται τα κιλά της εγκυμοσύνης:

Βρέφος: 3 – 3,8 kg

Αύξηση αποθηκών λίπους: 3,5 kg

Αύξηση όγκου αίματος: 2 kg

Αύξηση υγρών στους ιστούς: 1,2 kg

Αύξηση όγκου μήτρας: 0,9 kg

Αμνιακό υγρό: 0,8 kg

Πλακούντας: 0,7 kg

Αύξηση στήθους: 0,5 kg

(Τα παραπάνω δεν ισχύουν για πολλαπλή εγκυμοσύνη)

Η αύξηση του σωματικού σας βάρους θα πρέπει να είναι σταδιακή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Πλέον θεωρούμε πως δεν υπάρχουν συγκεκριμένες νόρμες αύξησης βάρους, αν και συστήνεται η μεγαλύτερη αύξηση να γίνεται στο 2ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης.

Το συνολικό βάρος που πρέπει να πάρει η μητέρα κατά την εγκυμοσύνη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από το βάρος που είχε πριν μείνει έγκυος. Ενδεικτικά, μια γυναίκα που έχει αυξημένο βάρος πριν από την εγκυμοσύνη θα πρέπει να πάρει λιγότερα κιλά κατά τη διάρκειά της, σε σχέση με μια γυναίκα φυσιολογικού βάρους.

Ένας συνήθης δείκτης για την εκτίμηση του βάρους είναι ο Δείκτης Μάζας Σώματος (= βάρος/ ύψος², όπου το βάρος σε κιλά και το ύψος σε μέτρα).

Φυσιολογικά ο δείκτης κυμαίνεται μεταξύ 18,5-25kg/m², ενώ μεταξύ 26-29 θεωρείται υπέρβαρο και πέρα του 30 παχύσαρκο.

Πάραυτα, σημειώνεται πως για τις γυναίκες που ενδιαφέρονται να γίνουν μητέρες το φυσιολογικό είναι πάνω από το 20kg/m².

Η μικρότερη δυνατή αύξηση βάρους αναφέρεται αποκλειστικά στις γυναίκες που υπερβαίνουν το 29kg/m² και είναι τα 6 κιλά.

Η ελάχιστη δυνατή αύξηση είναι 6 κιλά δεδομένου των απαραίτητων αλλαγών στο σώμα της μητέρας (μήτρα, στήθος, όγκος πλάσματος ) αλλά και την ύπαρξη του παιδιού (βάρος παιδιού, πλακούντας, αμνιακό υγρό).

Η συγκεκριμένη αύξηση είναι απαραίτητη και για τις μητέρες με (κίνδυνο) διαβήτη κύησης.

Βάρος πριν την εγκυμοσύνη Ενδεικτική αύξηση βάρους κατά την εγκυμοσύνη Αύξηση κατά το 2ο και 3ο τρίμηνο (κιλά/εβδομάδα)
Χαμηλό: ΔΜΣ <20 12,5-18 kg 0,45 – 0,6 kg
Φυσιολογικό: ΔΜΣ 20-26 11,5-16 kg 0,35 – 0.45 kg
Υπέρβαρη: ΔΜΣ 26-29 7-11,5 kg 0,25 – 0,35 kg
Παχύσαρκη: ΔΜΣ>29 τουλάχιστον 6 kg 0,25 – 0,35 kg

Σημαντικά βήματα για μια υγιή εγκυμοσύνη περιλαμβάνουν την κατανάλωση μιας ισορροπημένης διατροφής, την κατάλληλη αύξηση βάρους, την τακτική σωματική άσκηση, λήψη συμπληρώματος βιταμινών και ανόργανων αλατων και αποφυγή από το αλκοόλ, τον καπνό και άλλες επιβλαβείς ουσίες. Η διατήρηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής καθόλη την εγκυμοσύνη, καθώς επίσης πριν και μετά, είναι το κλειδί τόσο για το μωρό όσο για τη μητέρα.


Πηγές:

  • The Institute of Medicine (IOM), Weight Gain During Pregnancy: Reexamining the Guidelineshttp://www.iom.edu/Reports/2009/Weight-Gain-During-Pregnancy-Reexamining-the-Guidelines.aspx
  • Journal of the AMERICAN DIETETIC ASSOCIATION,Position Stand: nutrition and lifestyle for a healthy pregnancy outcome
  • Journal of the AMERICAN DIETETIC ASSOCIATION, Position Stand: Obesity, Reproduction, and Pregnancy Outcomes 0002-8223/09/10905-0018$36.00/0 doi: 10.1016/j.jada.2009.03.020

Επιμέλεια: Χαρά Σκουλαρίκη


Διαβάστε εδώ περισσότερα για την Εγκυμοσύνη: http://www.nutrinews.gr/?s=%CE%B5%CE%B3%CE%BA%CF%85%CE%BC%CE%BF%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7

Μητρικός Θηλασμός Το Δώρο της μητέρας

Μητρικός Θηλασμός
 Το Δώρο της μητέρας

Σύμφωνα με τις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας προτείνεται αποκλειστικός θηλασμός για τους πρώτους 6 μήνες και συνέχιση του μαζί με προσθήκη συμπληρωματικών τροφίμων μέχρι τα 2 πρώτα χρόνια ζωής του παιδιού ή και περισσότερο.
Ωστόσο, στις μέρες μας οι Δυτικές κοινωνίες κατακλύζονται από πρότυπα ‘’καλής υγείας και ομορφιάς’’ που καλούν τις γυναίκες να τα πιστέψουν και να τα υιοθετήσουν, αγνοώντας ή παραβλέποντας τα οφέλη πρακτικών όπως αυτά που προκύπτουν από τον θηλασμό.
Οι λόγοι με τους οποίους πιθανόν να συσχετίζεται η επιλογή της μητέρας να θηλάσει το βρέφος και η χρονική διάρκεια αυτού μπορεί να συνδέονται με:
Το μορφωτικό επίπεδο της μητέρας
Ασθένειες που καταδεικνύουν την ακαταλληλότητα του γυναικείου στήθους
Ανεπαρκής παραγωγή μητρικού γάλακτος
Η φύση του επαγγέλματος της μητέρας
Η διάρκεια της άδειας μητρότητας από τον εργασιακό της χώρο
Ανεπαρκής γνώσεις σχετικά με το θέμα του θηλασμού
Έλλειψη υποστήριξης από τον οικογενειακό και κοινωνικό περίγυρο
Ελλιπής καθοδήγηση και ενθάρρυνση από τους επαγγελματίες υγείας.
Ακόμα, υπάρχουν ανησυχίες για τον αν ο τρόπος ζωής της μητέρας, παραδείγματος χάριν καταστάσεις σχετικές με:
Ιώσεις
Κάπνισμα
Φαρμακευτικές αγωγές
Φτωχή διατροφική κατάσταση ή/ και πρόσληψη
Τυχόν ύπαρξη διαβήτη κύησης
…Επηρεάζουν την ποιότητα του μητρικού γάλακτος.

Ωστόσο, όλες οι παραπάνω δυσκολίες και προβληματισμοί δε θα πρέπει να απωθούν από το μυαλό της μητέρας την ιδέα του θηλασμού
(ΕΞΑΙΡΕΣΗ, η προτροπή αποφυγής από το θεράποντα ιατρό της μητέρας)

Και αυτό γιατί…
Να υποστηρίζεται η διατροφική αξία του μητρικού γάλακτος;
Το μητρικό γάλα είναι μια θεωρητικά ‘’πλήρης’’ τροφή παρέχοντας στο βρέφος επαρκή ενέργεια και μια πληθώρα θρεπτικών και μη – θρεπτικών συστατικών. Συνοπτικά παρέχει:
Μεταλλικά στοιχεία
Αντισώματα (μητρικής προέλευσης)
Ορμόνες που σχετίζονται με τη ρύθμιση της όρεξης
Αυξητικούς παράγοντες
Παράγοντες που σχετίζονται με την ανάπτυξη του εντερικού μικροβιόκοσμου.

Να ωφελείται το παιδί από τη διαδικασία του θηλασμού;
Α. Τα αντισώματα που προσλαμβάνει μέσα από το μητρικό γάλα μειώνουν βραχυπρόθεσμα τον κίνδυνο:
Νεογνικών μολύνσεων,
Γαστρεντερικών μολύνσεων,
Πνευμονίας κατά τη διάρκεια της βρεφικής ηλικίας.

Β. Σε αριθμούς φαίνεται πως μη σωστή διαδικασία θηλασμού σχετίζεται με:
45% θανάτους εξ αιτίας νεογνικών μολύνσεων
30% θάνατοι εξ αιτίας από διάρροια
18% θανάτους από αναπνευστικά αίτια σε παιδιά < 5 χρόνων.

Γ. Τα μακροπρόθεσμα οφέλη για το έμβρυο είναι:
Μείωση της πιθανότητας για υπερβαρότητα/παχυσαρκία κατά 22% σε σχέση με τα παιδιά που δε θήλασαν ποτέ.
Μείωση της πιθανότητας για σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2
Μείωση της πιθανότητας για υπέρταση
Αύξηση των σκορ των τεστ ευφυΐας σε σχέση με τα παιδιά που κατανάλωναν φόρμουλα.

Να ωφελείται η ίδια η μητέρα από τη διαδικασία του θηλασμού;
Ο μητρικός θηλασμός προστατεύει τη μητέρα από:
Τον καρκίνο του μαστού
Τον καρκίνο των ωοθηκών
Την παχυσαρκία.
Ο αποκλειστικός θηλασμός είναι ακόμα αποτελεσματική και φυσική μέθοδος για έλεγχο γέννησης, παρέχοντας 98% προστασία μεταξύ γέννησης και 6 μήνες μετά τον τοκετό.

Να υποστηρίζονται οι μητέρες τόσο από τον οικογενειακό και κοινωνικό περίγυρο όσο και από τους επαγγελματίες υγείας;
Είναι πολύ βασική η συνεργασία των ανθρώπων από τον οικογενειακό περίγυρο και των επαγγελματιών υγείας που έρχονται σε άμεση επαφή με τη μητέρα προκειμένου να καταπολεμήσουν τάσεις όπως:
Ανάγκες, προσδοκίες που νοιώθουν οι μητέρες πως πρέπει να ικανοποιήσουν
Φόβοι σχετικά με το πώς είναι εφικτή η συνέχιση του θηλασμού μετά το πέρας της μητρικής άδειας
Φαινόμενα κριτικής και απολογίας καθώς οι μητέρες νοιώθουν πως βρίσκονται σε αμυντική θέση

–> Συνεπώς, μιας και τα οφέλη από τον μητρικό θηλασμό είναι πολλά και αδιαμφισβήτητα, αν δεν υπάρχει λόγος που ο θεράπων ιατρός να συστήνει την αποφυγή του, θα πρέπει οι επαγγελματίες υγείας και όχι μόνο να προτρέπουν τις μητέρες να θηλάζουν τα βρέφη, απολαμβάνοντας τα οφέλη τόσο αυτά όσο και οι μητέρες.


Πηγές:
Yan J et. al., The association between breastfeeding and childhood obesity: a meta-analysis., BMC Public Health. 2014 Dec 13;14:1267
Lessen R et. al., Position of the academy of nutrition and dietetics: promoting and supporting breastfeeding., J Acad Nutr Diet. 2015 Mar;115(3):444-9
Leeming D et. al., Understanding process and context in breastfeeding support interventions: The potential of qualitative research., Matern Child Nutr. 2017 Feb 14


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com


Δείτε κι άλλες καταχωρήσεις  για το θηλασμό εδώ : http://www.nutrinews.gr/?s=%CE%B8%CE%B7%CE%BB%CE%B1%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82

 

 

(Ανα)Γνώρισε τις λιγούρες

(Ανα)Γνώρισε τις λιγούρες

Ταυτότητα:
Οι λιγούρες αναφέρονται στην έντονη θέληση για κατανάλωση ενός συγκεκριμένου τροφίμου στο οποίο είναι δύσκολο το άτομο να αντισταθεί.

Διαφέρουν από το αίσθημα της πείνας, μιας και αυτή μπορεί να ικανοποιηθεί με την κατανάλωση τροφής στη γενικότητα. Αντίθετα, οι λιγούρες καταστέλλονται μόνο όταν καταναλωθεί το πολυπόθητο τρόφιμο.

Τα πιο επιρρεπή για λιγούρες τρόφιμα είναι τρόφιμα πλούσια σε:
Λίπος, αλάτι και ζάχαρη.

Μολονότι αυτό το φαινόμενο είναι συνηθισμένο στο γενικό πληθυσμό καθημερινά˙ η δυσαπροσαρμοστικότητα τέτοιων επεισοδίων είναι κρίσιμη γιατί ενδεχομένως μπορεί να:
Πυροδοτήσουν επεισόδια διατροφικών διαταραχών
Αναστείλλουν τις προσπάθειες απώλειας σωματικού βάρους στα υπέρβαρα και παχύσαρκα άτομα.
Συσχετιστούν με αρνητικά συναισθήματα και κατάθλιψη καθώς και γνωσιακές διαταραχές.
Συνδεθούν με προβλήματα υγείας όπως η παχυσαρκία.

Ήξερες ότι…
Οι λιγούρες είναι κατά κύριο λόγο γένους θηλυκού λόγω:

Φυσιολογικών και ψυχολογικών ιδιαιτεροτήτων (π.χ έμμηνος ρύση, εγκυμοσύνη)
Διαφορετικών διατροφικών γνώσεων
Πολιτισμικών επιρροών
Διαφορών σε διατροφο – εξαρτόμενων νευροδιαβιβαστών καθώς και νευροδιαβιβαστών με καίριο ρόλο στη ρύθμιση της διάθεσης.

Οι γυναίκες συνήθως ζητούν επίμονα γλυκά και τρόφιμα πλούσια σε υδατάνθρακες συγκριτικά με τους άντρες.

Κατανοώντας τες…
Για την εμφάνιση των λιγούρων μπορεί να υπάρχει κάποιο εξωτερικό ερέθισμα μπορεί όμως και όχι, για αυτό ρόλο – κλειδί διαδραματίζει το φαντασιακό κομμάτι του ατόμου, δηλαδή η αναπαράσταση στο μυαλό του φυσικού κόσμου.

Ο ρόλος του πιο συγκεκριμένα:
Η εγκεφαλική απεικόνιση και σκέψεις γύρω από το τρόφιμο για το οποίο υπάρχει η λιγούρα
Η ανάλυση του περιεχομένου της προηγούμενης ‘’εμπειρίας’’ λιγούρας αποδίδει μια σειρά περιγραφικών
Η ανάμειξη αισθητηριακών πεδίων του φαντασιακού τμήματος του εγκεφάλου
Η ζωντάνια αυτής της εικόνας είναι σημαντικός δείκτης πρόγνωσης του βαθμού έντασης της λιγούρας.

Το παράδειγμα της εγκυμοσύνης…
Οι λιγούρες παρατηρούνται πάρα πολύ συχνά κατά τη διάρκεια της κύησης και μάλιστα υπάρχει θετική σχέση με την κατανάλωση γλυκών καθώς και με την αύξηση του σωματικού βάρους.
Έχει παρατηρηθεί πως περίπου:
1 στις 2 γυναίκες είναι υπέρβαρες πριν την έναρξη της εγκυμοσύνης και
1 στις 2 γυναίκες πως ολοκληρώνουν τη διαδικασία της εγκυμοσύνης όντας είτε υπέρβαρες είτε παχύσαρκες.

Τα παραπάνω δεδομένα είναι ανησυχητικά μιας και αυτή η αυξημένη πρόσληψη σχετίζεται με αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία τόσο της μητέρας όσο και του εμβρύου. Παραδείγματος χάριν, για το έμβρυο υπάρχει αυξημένος κίνδυνος:
μακροσωμίας
υπερβαρότητας/παχυσαρκίας τόσο κατά την παιδική όσο κατά την εφηβική ηλικία
προεκλαμψίας
νεογνικής υπογλυκαιμίας
περιγεννητικής θνησιμότητας
ανωμαλιών νευρικού σωλήνα

Από την άλλη, για τη μητέρα υπάρχει αυξημένος κίνδυνος:
διατήρησης του σωματικού βάρους που προσέλαβε κατά τη διάρκεια της κύησης και μετά την περάτωση αυτής.
διαβήτη κυήσεως
υπέρτασης
ανεπιτυχούς έναρξης και διατήρησης του θηλασμού
αύξησης μαιευτικού κόστους.


Πηγές:
Boswell RG et. al., Food cue reactivity and craving predict eating and weight gain: a meta-analytic review., Obes Rev. 2016 Feb;17(2):159-77
Chao AM et. al., Food cravings, binge eating, and eating disorder psychopathology: Exploring the moderating roles of gender and race., Eat Behav. 2016 Apr;21:41-7
Tiggemann M et. al., The phenomenology of food cravings: the role of mental imagery., Appetite. 2005 Dec;45(3):305-13
Schumacher S et. al., Acceptance- and imagery-based strategies can reduce chocolate cravings: A test of the elaborated-intrusion theory of desire., Appetite. 2017 Feb 11. pii: S0195-6663(17)30204-0,
Orloff NC et. al., Food cravings in pregnancy: Preliminary evidence for a role in excess gestational weight gain., Appetite. 2016 Oct 1;105:259-65


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com

Η σοκολάτα εργογόνο βοήθημα;

 

Η σοκολάτα εργογόνο βοήθημα;

Στον αθλητισμό, υπάρχουν κάποια τρόφιμα που έχουν περίοπτη θέση στο διαιτολόγιο του αθλητή ή αθλούμενων για την ωφελιμότητά τους στην απόδοση. Ας πάρουμε το χαρακτηριστικό παράδειγμα του χυμού παντζαριού που είναι πλούσιος σε νιτρικά άλατα και η κατανάλωσή του γίνεται όλο και πιο δημοφιλής. Στο παράδειγμα του χυμού από παντζάρι, υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις πως μειώνουν τις ανάγκες οξυγόνου κατά την υπομέγιστη άσκηση διατηρώντας την αρτηριακή πίεση. Πώς; Οι φυσιολογικοί μηχανισμοί που στηρίζουν αυτές τις ”βελτιώσεις” οφείλονται στο μεταβολισμό των νιτρικών αλάτων στο βιοδραστικό μονοξείδιο του αζώτου, το οποίο μπορεί να αυξήσει τη αγγειοδιαστολή, την πρόσληψη γλυκόζης και να ρυθμίσει τη μυϊκή σύσπαση.

Πρόσφατες μελέτες ανέφεραν παρόμοιες αγγειακές βελτιώσεις στα επίπεδα μονοξείδιου του αζώτου από την κατανάλωση… μαύρης σοκολάτας! Η ώρα της δικαίωσης: η μαύρη σοκολάτα φαίνεται πως ανήκει στα τρόφιμα που αυξάνουν την παραγωγή μονοξειδίου του αζώτου και μπορεί να συμβάλει σε ευνοικές αθλητικές προσαρμογές.

Ο ερευνητής Pattel και συνεργάτες, έκανα την εξής δοκιμή: από εννέα μέτρια προπονημένους ποδηλάτες ζητήθηκε να πραγματοποιήσουν μετρήσεις για τη μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου και ένα τεστ ατομικής χρονομέτρησης. Στη συνέχεια, οι εθελοντές χωρίστηκαν τυχαία σε δύο γλρουπ, ένα που για δύο εβδομάδες κατανάλωναν καθημερονά 40 g μαύρης σοκολάτας και ένα που για δύο εβδομάδες κατανάλωναν καθημερινά 40g λευκής σοκολάτας. Μετά τις δύο εβδομάδες, οι εθελοντές-ποδηλάτες επανέλαβαν το τεστ.

Το κύριο συμπέρασμα ήταν ότι η τακτική κατανάλωση μαύρης σοκολάτας ημερησίως για δεκατέσσερις ημέρες οδήγησε σε σημαντικά αποδοτικότερη ανταλλαγή αερίων ενώ η συνολική απόσταση του τεστ ατομικής χρονομέτρησης καλύφθηκε κατά 17-13% πιο γρήγορα σε σχέση με τους ποδηλάτες που κατανάλωσαν λευκή σοκολάτα.

Πώς έγινε αυτό; Οι ερευνητές αναφέρουν πως μπορεί να προταθεί ότι η φλαβανόλη που περιέχεται σε αφθονία στη μαύρη σοκολάτα μπορεί να είναι υπεύθυνη για την πρόκληση των παρατηρούμενων επιδράσεων. Οι αγγειοδιασταλτικές ιδιότητες της μαύρης σοκολάτας μπορούν να αποδοθούν στην αύξηση των επιπέδων της επικατεχίνης, οι οποίες μετατρέπονται περαιτέρω σε 0-μεθυλιωμένους μεταβολίτες που είναι ισχυροί αναστολείς της οξειδάσης NADPH. Αυτό καταστέλλει την παραγωγή ελεύθερων ριζών οξυγόνου, η οποία αυξάνει τη βιοδιαθεσιμότητα NO.

Μάλιστα. Ωραία νέα αυτά. Οι μελέτες μας αρέσουν, γιατί η σοκολάτα είναι ένα αγαπημένο τρόφιμα και χαίρει τεράστιας δημοτικότητας αλλά παράλληλα ανήκει στην κατηγορία τροφίμων υψηλής θρεπτικής πυκνότητας, δηλαδή έχει πολλές θερμίδες. Τα 40 γραμμάρια, που αναφέρουν οι ερευνητές στην παραπάνω μελέτη, αποδίδουν 220kcal , θερμίδες ούτε πολλές ούτε λίγες όμως.

Πού θέλουμε να καταλήξουμε: Υπάρχουν τρόφιμα που αγαπάμε, πχ όπως η σοκολάτα, αλλά παράλληλα τα ενοχοποιούμε εξαιτίας των θερμίδων που μας δίνουν. Να που όμως, μπορεί να είναι και οφέλιμα εκτός από γευστικά. Όλα χρειάζονται λοιπόν, με μέτρο.


Δείτε συνταγές και άλλες μελέτες για τη σοκολάτα εδώ


Πηγή/ Δείτε περισσότερα για τη μελέτη εδώ:
Patel et al. : Dark chocolate supplementation reduces the oxygen cost of moderate intensity cycling, Journal of the International Society of Sports Nutrition (2015) https://jissn.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12970-015-0106-7


Γράφει η Χαρά Σκουλαρίκη

Υπέρταση: Ο λευκός εχθρός

Υπέρταση: Ο λευκός εχθρός


Η υψηλή κατανάλωση νατρίου, βασικό συστατικό του επιτραπέζιου αλατιού, αποτελεί ένα τεκμηριωμένο παράγοντα κινδύνου για την αυξημένη αρτηριακή πίεση και για την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων. Συνεπώς μείωση στη πρόσληψη του έχεις ως αποτέλεσμα τη μείωση της αρτηριακής πίεσης, σε παχύσαρκους και σε ηλικιωμένους.
Η σύσταση πρόσληψης άλατος από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας για τους ενήλικες αναφέρει πως η ατομική κατανάλωση του δε θα πρέπει να ξεπερνά τα 5 γραμμάρια ανά ημέρα. Πραγματικά, όμως η ημερήσια πρόσληψη εκτιμάται περίπου 8-12 γραμμάρια.
Γενικά ισχύει ότι 1g νατρίου ισοδυναμεί με 2,5g αλατιού.
Οι κυριότερες πηγές στη διατροφή είναι τα επεξεργασμένα τρόφιμα και φαγητά εστιατορίου.

Για τη μείωση λοιπόν της αρτηριακής πίεσης:

  • Μείωση του σωματικού βάρους σε υπέρβαρους και παχύσαρκους.
  • Κατανάλωση δίαιτας πλούσιας σε φρούτα, λαχανικά και γαλακτοκομικά χαμηλής περιεκτικότητας σε κορεσμένο και ολικό λίπος.
  • Μείωση του νατρίου της δίαιτας σε όχι περισσότερο από 2,4 g νατρίου ή 6 g αλατιού την ημέρα.
  • Αερόβια άσκηση όπως μέτριας έντασης περπάτημα τουλάχιστον 30 λεπτά την ημέρα, τις περισσότερες μέρες της εβδομάδας.
  • Μέτρια κατανάλωση αλκοόλ.

Για να μειώσετε τη πρόσληψη άλατος μπορείτε να:

  • Χρησιμοποιήσετε περισσότερο πιπέρι, φρέσκα και αποξηραμένα αρωματικά βότανα και μπαχαρικά, εφόσον είναι ανεκτά.
  • Αν συνηθίζετε να χρησιμοποιείται έξτρα αλάτι όταν σερβίρετε το γεύμα σας, καλόν θα είναι να απομακρύνετε το αλάτι από το τραπέζι σας.
  • Μη χρησιμοποιείται επιπρόσθετο αλάτι όταν στη μαγειρική παρασκευή έχετε χρησιμοποιήσει κάποιον κύβο μαγειρικής γιατί είναι πλούσιοι σε αλάτι.
  • Όσον αφορά τη χρήση υποκατάστατων αλατιού, όπως αυτά που έχουν βάση το χλωριούχο κάλιο χρειάζεται προσοχή μιας και από τη στιγμή που θα κάνουν το φαγητό αλμυρό, δε βοηθούν στο να μειώσουν τη συνήθεια των αλμυρών γεύσεων.
  • Επιπροσθέτως δεν είναι κατάλληλα για άτομα με συγκεκριμένα προβλήματα υγείας όπως προβλήματα με τα νεφρά ή καρδιακή ανεπάρκεια. Συνεπώς, πριν καταφύγετε στην κατανάλωση τους καλόν θα είναι το συζητήσετε με το θεράποντα ιατρό σας ή με το διαιτολόγο σας.
  • Προσπαθείστε να μειώσετε την κατανάλωση επεξεργασμένων τροφίμων, φαγητού εκτός σπιτιού και έτοιμων γευμάτων μιας και είναι πλούσια σε αλάτι.
  • Τέλος, πολύ επιβοηθητική είναι η σωστή ανάγνωση των διατροφικών ετικετών

‘’Λίγο’’ θεωρείται όταν αναγράφεται: λιγότερο από 0,3g αλατιού (ή 0,1g νατρίου) ανά 100g τροφίμου.
‘’Πολύ’’ θεωρείται όταν αναγράφεται: μεγαλύτερο από 1,5g αλατιού (ή 0,6g νατρίου) ανά 100g τροφίμου.
Αν παραμείνει η αρτηριακή πίεση μπορεί να αυξηθεί ο κίνδυνος για καρδιαγγειακά, συνεπώς μικρές αλλαγές στον τρόπο διατροφής μπορεί να αποφέρουν ευεργετικά αποτελέσματα.


Πηγές:
http://www.eufic.org/article/el/nutrition/salt/artid/addressing-salt-intakes-in-Europe/
http://www.eufic.org/article/el/nutrition/salt/artid/salt-potassium-blood-control/
https://www.bda.uk.com/foodfacts/hypertension.pdf


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com

Περί Ορέξεως…Άσκηση

Περί Ορέξεως…Άσκηση
Η όρεξη και η ενεργειακή πρόσληψη ρυθμίζονται τόσο από νευρικά όσο και από ορμονικά μονοπάτια.
Υπάρχουν ορμόνες που είναι ορεξιογόνες, όπως:
η γκρελίνη που εκκρίνεται από το στομάχι,
η συνεργατική δράση των ορμονών λεπτίνη – ινσουλίνη στους παχύσαρκους ωστόσο έχει παρατηρηθεί αντίσταση στη δράση των παραπάνω ορμονών, με ως εκ τούτου αύξηση της όρεξης.

Από την άλλη υπάρχουν και αυτές που προάγουν το αίσθημα του κορεσμού όπως:
το πεπτίδιο ΥΥ,
το GLP-1,
η χολοκυστοκινίνη,
το παγκρεατικό πολυπεπτίδιο και
η αμυλίνη.

Οι άμεσες επιπτώσεις της άσκησης στην όρεξη και στην ορμονική της ρύθμιση

  • Η συγκέντρωση της γκρελίνης παροδικά καταστέλλονται.
  • Οι ορμόνες του κορεσμού, κυρίως τα πεπτίδια ΥΥ και το GLP-1 αυξάνονται.
  • Συχνά οι ορμονικές αλλαγές συμπίπτουν με μια παροδική μείωση στην όρεξη του κάθε ατόμου, φαινόμενο που ονομάζεται ‘’ανορεξία επαγόμενη από την άσκηση’’. Οι αλλαγές γίνονται ορατές κατά την εκτέλεση άσκησης μέτριας έντασης και σε είδη όπως τρέξιμο, ποδηλασία, κολύμβηση, ασκήσεις με αντιστάσεις και υψηλής έντασης διαλειμματική άσκηση.

Οι χρόνιες επιπτώσεις της άσκησης στην όρεξη και στην ορμονική της ρύθμιση

  • Μεταβολές στη συγκέντρωση της γκρελίνης έχουν αναφερθεί σε συνδυασμό με ευνοϊκές αλλαγές στο σωματικό βάρος.
  • Μείωση των επιπέδων λεπτίνης (τόσο σε κατάσταση νηστείας όσο και μεταγευματικά) σημειώθηκε μετά την άσκηση επαγόμενη από την απώλεια βάρους.
  • Η βραχυπρόθεσμη άσκηση που δε συνοδεύεται με απώλεια βάρους δε παρατηρήθηκε καμία αλλαγή στην όρεξη (και στα επίπεδα των πεπτιδίου ΥΥ και ινσουλίνης στο αίμα).
  • Μεταξύ των δύο φύλων, παρατηρήθηκε πως στις γυναίκες παρατηρήθηκαν αλλαγές στις ορμόνες που ρυθμίζουν την όρεξη με ενεργοποίηση αυτής, απάντηση στην έναρξη της άσκησης
  • Σε κατάσταση νηστείας είναι μειωμένη η ινσουλίνη, αλλά αυξημένη η γκρελίνη και το αίσθημα της πείνας. Στη μεταγευματική κατάσταση, η ινσουλίνη στο αίμα μειώνεται μαζί με την γκρελίνη και υπάρχει μια τάση για αύξηση των πεπτιδίου ΥΥ και GLP-1, συγκριτικά πριν την εφαρμογή της παρέμβασης με χρόνια άσκηση.
  • Συνεπώς ως απάντηση στη χρόνια άσκηση τα υπέρβαρα άτομα εξισορροπούν τη φυγή τους στο φαγητό με αυξημένο κορεσμό μετά το γεύμα.
  • Επιπροσθέτως, είναι απροσδιόριστο αν για τις αναφερόμενες αλλαγές η άσκηση έχει προκαλέσει στην όρεξη οφείλεται πραγματικά ή είναι αποτέλεσμα της απώλειας βάρους.

Άρα τα συμπεράσματα είναι τα εξής:

  • Η οξεία άσκηση καταστέλλει την όρεξη παροδικά, δίχως αντισταθμιστικές αλλαγές σε αυτή και στις ορμόνες που την ρυθμίζουν και στα δύο φύλα.
  • Περιορισμένες ενδείξεις υποδεικνύουν πως οι γυναίκες ως απάντηση στην έναρξη άσκησης έχουν αντισταθμιστικές αλλαγή των ορμονών που ρυθμίζουν την όρεξη μέσω ενεργοποίησης αυτής.
  • Παρ’ όλα αυτά η όρεξη και το αίσθημα κορεσμού και πείνας είναι ένας πολυδιάστατος κόσμος, με την άσκηση να είναι μόνο μία συνιστώσα αυτής και φυσικά όλοι παροτρύνονται για έναρξη και ένταξης της στην καθημερινότητα των ατόμων, πάντα με τη σύμφωνη γνώμη του προσωπικού γιατρού.

Πηγές:
Alice E. Thackray, Kevin Deighton, Exercise, Appetite and Weight Control: Are There Differences between Men and Women?, Nutrients 2016, 8(9), 583


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com

Μη χάνεις γεύμα

 

Μη χάνεις γεύμα

Από τους πιο καίριους πυλώνες στη δόμηση σταθερών βάσεων στο οικοδόμημα που λέγεται ισορροπημένη διατροφή είναι το γευματικό πρότυπο που ακολουθεί ο καθένας από εμάς. Μία από τις πιο συχνά εσφαλμένες τακτικές που ακολουθείται είναι η παράλειψη γευμάτων.
Οι κυριότεροι λόγοι στους οποίους πιθανώς μπορεί να αποδοθεί η παράλειψη των γευμάτων είναι:
Η αντίληψη της έννοιας του χρόνου από το άτομο και
Η έλλειψη χρόνου.

Πιθανοί παράγοντες που μπορεί να οδηγήσουν στην παράλειψη γευμάτων είναι:
Το κάπνισμα
Η έλλειψη τακτικής φυσικής δραστηριότητας
Οι επιρροές από το κοινωνικό περιβάλλον (π.χ. οικογένεια)
Οι επιρροές από το φυσικό περιβάλλον (π.χ. τύπος στέγασης).

Πρακτικές που θα μπορούσαν τελικά να υιοθετηθούν περιλαμβάνουν:
Αλλαγές που προωθούν μια πιο ομοιόμορφη κατανομή των θερμίδων μέσα στην ημέρα.
Παραδείγματος χάριν, αύξηση του θερμιδικού περιεχομένου του πρωινού γεύματος, με σκοπό την εξασφάλιση των θετικών επιδράσεων του για τον κίνδυνο για καρδιαγγειακά και σακχαρώδη διαβήτη.
Εστίαση στην ποιότητα της διατροφής.
Παραδείγματος χάριν, περισσότερα γεύματα κατά τη διάρκεια της ημέρας θα αυξήσουν την ποικιλία των καταναλισκόμενων τροφίμων.
Έλεγχος της ποσότητας των μερίδων.
Παραδείγματος χάριν, μέσα από προγραμματισμένα γεύματα και γευματίδια μπορεί να βελτιωθεί η ρύθμιση του αισθήματος της πείνας.

Η λαϊκή ρήση λέει: ‘’ Το πρωί να τρως σαν βασιλιάς, το μεσημέρι σαν άρχοντας και το βράδυ σαν ζητιάνος ‘’, καθιστώντας λοιπόν το πρωινό γεύμα ως το σημαντικότερο της ημέρας.
Τυχαία να ισχύει;
Μάλλον όχι!

Γιατί να πεις ΝΑΙ στο πρωινό:
Πιθανή βελτίωση της ημερήσιας πρόσληψης βιταμινών, ιχνοστοιχείων και φυτικών ινών.
Σύνδεση του πρωινού γεύματος με χαμηλότερο επιπολασμό υπερβαρότητας, κοιλιακής παχυσαρκίας και αρκετών παραγόντων καρδιομεταβολικού κινδύνου συγκριτικά με εκείνους που το παραλείπουν.
Συσχετίση με την απελευθέρωση ορμονών που καταστέλλουν το αίσθημα της όρεξης και σηματοδοτούν την ικανοποίησή της. Παράλληλα, ρυθμίζει την ολονύχτια εξασθένιση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα.
Παρατηρούμενες επιπτώσεις, βελτίωσης της απόδοσης και της ψυχοκοινωνικής λειτουργίας, συμπεριλαμβανομένης της βελτιωμένης προσοχής και συμπεριφοράς.

Τα χαρακτηριστικά ενός ιδανικού πρωινού
Το ‘’ισορροπημένο’’ πρωινό γεύμα καλύπτει το 25 – 30% της συνολικής ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης.
Προτιμήστε τρόφιμα από τις παρακάτω ομάδες τροφίμων:
Γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά
Αμυλούχα τρόφιμα (με έμφαση στα προϊόντα ολικής αλέσεως)
Φρούτα (κυρίως ολόκληρα ή χυμοί χωρίς πρόσθετα σάκχαρα)
Ωστόσο, παρά την έμφαση που δίνεται τα τελευταία χρόνια στην αξία του πρωινού είναι το γεύμα που παραλείπεται περισσότερο με διακύμανση της τάξεως του 14 – 88,5 %.

Ήξερες ότι…
Οι άντρες είναι αυτοί που ως επί το πλείστον παραλείπουν το πρωινό γεύμα, ενώ οι γυναίκες είναι επιρρεπείς στην παράλειψη του μεσημεριανού ή βραδινού γεύματος τους.
Η οργάνωση των γευμάτων είναι σημαντική διότι η σίτιση από τη μία και οι ώρες που το άτομο παραμένει νηστικό από την άλλοι ρυθμίζουν γονίδια, τα οποία είναι καίρια για το μεταβολισμό. Συνεπώς μη λειτουργικός προγραμματισμός των γευμάτων σχετίζεται με επιπλοκές όπως ανάπτυξη καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκία.


Πηγές:
Carol E. O’Neil, Carol Byrd-Bredbenner, The Role of Breakfast in Health: Definition and Criteria for a Quality Breakfast, Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics, Volume 114, Issue 12, Supplement, December 2014, Pages S8–S26
M. Giovannini, E. Verduci, Breakfast: a Good Habit, not a Repetitive Custom, The Journal of International Medical Research 2008; 36: 613 – 624
Pendergast FJ et. al., Correlates of meal skipping in young adults: a systematic review., Int J Behav Nutr Phys Act. 2016 Dec 1;13(1):125.
St-Onge MP et. al., Meal Timing and Frequency: Implications for Cardiovascular Disease Prevention: A Scientific Statement From the American Heart Association., Circulation. 2017 Jan 30.


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com

Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης : Όταν η κούραση επιμένει

Σύνδρομο Χρόνιας Κόπωσης
Όταν η κούραση επιμένει

Κάποιες φορές οι ρυθμοί της καθημερινότητας είναι τόσο γρήγοροι και έντονοι, αφήνοντας στο διάβα τους ένα έντονο αίσθημα κόπωσης που δεν υποχωρεί.

Πως μπορείς να το αναγνωρίσεις;
Επειδή προφανώς όλοι έχουμε νοιώσει κουρασμένοι στο τέλος μια δύσκολης μέρας, δε σημαίνει κιόλας που νοσούμε.
Το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης ή αλλιώς μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα χαρακτηρίζεται από μια ανεξήγητα επίμονη και εξουθενωτική αίσθηση κόπωσης με το 0,8 – 3,3% του παγκόσμιο πληθυσμού να νοσεί.

Η αιτιολογία και η παθογένεση είναι προς το παρόν άγνωστη και συνεπώς δεν υπάρχει κάποιο διαγνωστικό τεστ. Ακόμα μεταξύ των ασθενών ποικίλει ο βαθμός σοβαρότητας της νόσου, η συχνότητα και η διάρκεια των συμπτωμάτων. Παρ’ αυτά έχουν καθιερωθεί τα συμπτώματα της τα οποία είτε εμφανίζονται συνολικά είτε μερικά από αυτά:

  • Συνεχής πνευματική και σωματική κούραση (αίσθηση εξουθένωσης)
  • Δυσκολίες στον ύπνο – Δεν προσφέρει αναζωογόνηση
  • Μυϊκοί πόνοι ή/και στις αρθρώσεις
  • Πονοκέφαλος, μειωμένη συγκέντρωση ή αδυναμία στη μνήμη
  • Διαρκής πονόλαιμος ή και συμπτωμάτων παρόμοιων με εκείνων της γρίπης
  • Αίσθημα αδιαθεσίας (ναυτίας), φουσκώματα, πόνος στο στομάχι, διάρροια και δυσκοιλιότητα (συμπτώματα παρόμοια με εκείνα του ευερέθιστου εντέρου)
  • Δυσανοχή ή ευαισθησία στο αλκοόλ, την καφεΐνη, μερικά τρόφιμα ή και φάρμακα
  • Έτσι, η διάγνωση περιλαμβάνει την ύπαρξη μερικών ή και όλων των παραπάνω συμπτωμάτων για 4 ή και περισσότερους μήνες για τους ενήλικες και για 3 ή περισσότερους μήνες για τα παιδιά.

Τα διατροφικά προβλήματα του συνδρόμου

  • Οι ασθενείς εμφανίζουν συχνά γαστρεντερικές διαταραχές που περιλαμβάνουν:
  • Πρώιμο αίσθημα κορεσμού
  • Κοιλιακός πόνος
  • Ναυτία, εμετός και συμπτώματα παρόμοια με εκείνα του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου.
  • Ακόμα συννοσηρότητα έχει παρατηρηθεί με τα:
    Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου
    Κοιλιοκάκη
    Διατροφικές δυσανεξίες (π.χ. στη λακτόζη)

Πολλοί ασθενείς επίσης μπορεί να αυξήσουν το σωματικό τους βάρος εξαιτίας της μειωμένης φυσικής δραστηριότητας λόγω μυϊκών πόνων και αυξημένης κατανάλωσης τροφής λόγω λιγούρων, συναισθηματικού φαγητού, φαρμακευτικής αγωγής.
Στην άλλη όψη του νομίσματος, υπάρχουν ασθενείς που μειώνουν το σωματικό τους βάρος λόγω μειωμένης όρεξης, του αισθήματος αδιαθεσίας ή/ και κούρασης που δυσχεραίνει τη διαδικασία προετοιμασίας γεύματος.

Η φύση της διατροφικής αντιμετώπισης
Ειδικές συστάσεις δεν υπάρχουν για την διατροφική αντιμετώπιση του συνδρόμου, με εξαίρεση τη συνύπαρξη και άλλων ασθενειών που χρήζουν ειδικής διατροφικής αντιμετώπισης μέσω συγκεκριμένων πλάνων διατροφής και πρόσθετη χορήγηση εφόσον κρίνεται απαραίτητο προβιοτικών ή/και άλλων συμπληρωμάτων διατροφής.

  • Διατροφική αντιμετώπιση
    Οι γενικές συστάσεις συστήνουν την κατανάλωση:
  • Αμυλούχων τροφίμων όπως ψωμί, δημητριακά πρωινού, πατάτα, ρύζι με έμφαση στα προϊόντα χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη για να παραμένουν σταθερά τα επίπεδα ενέργειας του οργανισμού, παραδείγματος χάριν προϊόντα ολικής αλέσεως. Προτείνεται 1 μερίδα σε κάθε γεύμα.
  • Φρούτων και λαχανικών – στόχος είναι 5 ή περισσότερες μερίδες ημερησίως.
  • Κρεατικών, ψαριών, αυγών, ξηρών καρπών, οσπρίων – προσθήκη σε 2 γεύματα
  • Γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων όπως τυρί και γιαούρτι – εφόσον είναι ανεκτά.

Tip!
Βοηθά η κατανάλωση μικρών και τακτικών γευμάτων για να ενισχύεται η διατήρηση των επιπέδων ενέργειας.


Πηγές:
Campagnolo N et. al, Dietary and nutrition interventions for the therapeutic treatment of chronic fatigue syndrome/myalgic encephalomyelitis: a systematic review., J Hum Nutr Diet. 2017 Jan 22
https://www.bda.uk.com/foodfacts/cfs-meanddiet.pdf


Γράφει για το NutriNews.gr η Μαρία Μεντζέλου, Πτυχιούχος Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας – Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τηλ. 6984515475, email: maria.mentzelou@hotmail.com